• جمعه، ۳۰ اردیبهشت ۱۴۰۱
  • الجمعة، 18 شوال 1443
  • Friday, 20 May 2022

پرسش: چرا ما در اذان و اقامه «حيّ علي خير العمل» می گوييم ولي اهل تسنن اين جمله را اصلاً نمی گويند؟

“پاسخ : شيعه تابع سنت و امر رسول خدا (ص) است. شيعه كيفيت عبادات را از روايات پيامبر(ص) و از طريق اهل‏بيت(عليهم السلام) فرا گرفته و به صورتي كه آنها فرموده‏ اند عمل می ‏كند و آنها فرموده ‏اند: در اذان و اقامه دو مرتبه بگوييد: «حيّ علي خيرالعمل»؛ بشتاب براي بهترين عمل كه نماز است. اهل تسنن نيز رواياتي نقل كرده ‏اند كه در زمان رسول خدا (ص) «حيّ علي خير العمل» در اذان و اقامه گفته می ‏شده است ولي مدّعي هستند كه آن روايات ضعيف است و حتمی نيست[1] لذا اين جمله را نمی ‏گويند. آري! شيعه، ...

پرسش: چرا در ايران و مساجد ما، اذان ظهر يا مغرب و صبح كه گفته می شود شيعيان بدون فاصله نمازهاي يومیه را می خوانند ولي اهل تسنن اذان را كه می گويند مقداري صبر می كنند، بعد از آن اقامه می گويند و نماز می خوانند، آيا آن وقت كه اذان می گويند وقت شرعي نشده است يا علت ديگري دارد؟

“پاسخ : صبر كردن آنان بعد از اذان براي خواندن نماز نافله و جمع شدن نمازگزاران است و شيعيان نيز در مواردي كه نافله‏ ها را می ‏خوانند اول نافله می ‏خوانند و بعد از گذشت مقداري از اول وقت، نماز واجب را می ‏خوانند. به هر حال جمعي از اهل تسنن نسبت به اوقات شرعي دقت و مواظبت كافي را انجام می ‏دهند. در روايت است كه از امام صادق(ع) سؤال كردند آيا به اذان آنها اعتماد كنيم؟ حضرت فرمود: بلي آنها نسبت به اوقات شديداً مواظبت دارند (فانّهم اشدّ شيءٍ مواظبةً علي الوقت)[1]. البته ممكن است نظر حضرت ...

پرسش: چرا ما «شيعيان» در نمازها در ابتداي حمد و سوره «بسم اللَّه الرحمن الرحيم» می گوييم ولي اهل تسنن و امام جماعت آنها يا اصلاً نمی گويند و يا برخي از آنها كه می گويند آهسته می گويند؟

“پاسخ : از روايات اهل‏بيت(عليهم السلام) استفاده می ‏شود كه «بسم اللَّه الرحمن الرحيم» جزو سوره‏ هاي قرآن است مگر سوره برائت و همان گونه كه در تمام قرآن‏ها ملاحظه می ‏فرماييد در اول سوره ‏ها «بسم اللَّه الرحمن و الرحيم» نوشته شده است – جز سوره برائت – لذا واجب است قبل از سوره حمد و هر سوره ‏اي كه در نمازهاي واجب می ‏خوانيم «بسم اللَّه الرحمن الرحيم» را بگوييم و اگر «بسم اللَّه الرحمن الرحيم» را نگوييم سوره را ناقص و مقداري از آن را حذف كرده‏ ايم، ضمناً معلوم است كه در نمازهاي جهريه بايد «بسم ...

پرسش: آيا مزد رسالت پيامبر(ص) خمس است؟ اگر كسي سيد نباشد مي توان به او خمس داد؟

“پاسخ : شكي نيست كه پيامبر اسلام(ص) براي راهنمايي مردم، هيچ گونه مزدي از آنان نخواسته بلكه پاداش خود را از خداوند خواسته است: و ما اسئلكم عليه من اجر ان اجري الا علي الله.[1] اگر در بعضي از آيات قرآن دوستيِ خاندان پيامبر مزد رسالت معرفي شده: قل لا اسئلكم عليه اجراً الا المودة في القربي [2] بدين جهت است كه اين دوستي خدمت ديگري به مردم است؛ زيرا دوستي اين خاندان موجب هدايت مي‏شود. ما سئلتكم من اجر فهو لكم;[3] آن چيزي كه به عنوان اجر (دوستي ذوي القربي) درخواست شده، به نفع شما است. بنابراين، مزد رسالت ...

پرسش: آيا ميشود به قرآن قسم خورد؟

“پاسخ : آري، در قرآن مجيد كه كتاب هدايت بشر است، ده‏ها قسم به غير خدا وارد شده است؛ مانند: سوگند به مكه[1]،قرآن[2] آسمان[3]، خورشيد[4]،شب[5] روز[6]، سپيده دم[7] و… اگر قسم به غير خداوند مانند قرآن مجيد بر بندگان حرام بود بايستي خداوند اين مسئله را تذكر مي‏داد و از طرفي در احاديث فراوان آمده است كه پيامبر گرامي اسلام به غير خداوند قسم ياد كرده است. بنابراين قسم ياد كردن به قرآن از لحاظ فقهي اشكالي ندارد لكن بايد توجه داشت كه اينگونه قسمها منشأ اثر نخواهد بود يعني موافقت با مورد قسم واجب نيست و اگر با مورد ...

پرسش: چرا ما در اذان صبح «الصلاة خير من النوم» نمی گوييم ولي اهل تسنن می گويند؟

“پاسخ: در فقه شيعه و در روايات اهل‏بيت(عليهم السلام) اين جمله وجود ندارد؛ لذا گفتن آن به قصد جزء اذان جايز نيست و بدعت است ولي در منابع روايي اهل تسنن چند روايت با مضمونهاي مختلف، وجود دارد و در برخي از آنها نقل شده كه رسول خدا(ص) اذان را تعليم داد و امر كرد كه اين جمله را در اذان صبح بگويند[1] و در برخي از آنها آمده كه اين جمله را عمر بن الخطاب و پسرش عبداللَّه به اذان اضافه كردند.[2] لازم به يادآوري است كه «صحيح بخاري» و «صحيح مسلم» كه از معتبرترين كتابهاي آنها است در ...

پرسش: اگر شخصي اتاقي را به مبلغ پانصد هزار تومان رهن كند چگونه است گفته شده محكوم به رباست و اگر در اتاق تصرف كند اجرت المثل را شامل می شود منظور از اجرت المثل چيست؟

“پاسخ : عين همین سؤال از امام خمینی(ره) شده است ايشان جواب فرموده ‏اند، سؤال و پاسخ آن اينگونه می ‏باشد: «شخصي مبلغ 50 هزار تومان به صاحب‏خانه ‏اي داده كه 2 اتاق را رهن كند و ديگر اجاره نمی ‏دهد چه صورد دارد؟» امام در پاسخ فرمودند: محكوم به حكم ربا است و اگر در اتاق تصرف كند اجرت المثل را ضامن است.[1] اجرت المثل يعني اين‏كه شخصي بدون تعيين اجرت، كاري انجام دهد. براي تشخيص قيمت كار انجام شده گفته می ‏شود، اگر همین كار را شخص ديگري كه مشابه اين فرد است انجام دهد، چقدر می ‏باشد، ...

پرسش: آيا ارتداد به اظهار، محقق می شود و يا اگر كسي در دل به آن مبتلا شد يعني خطور در ذهن او نيز مصداق آن است؟

“پاسخ : ارتداد در لغت به معني بازگشت می ‏باشد و در اصطلاح فقها، بازگشت از اسلام و اختيار كردن كفر را ارتداد می ‏گويند. هر مسلماني كه يكي از اصول دين را منكر شود – توحيد، نبوت و معاد – و يا اصلي از اصول ضروري را كه منجر به انكار يكي از اصول اعتقادي گردد انكار كند مرتد می ‏شود. مرتد به دو قسم تقسيم می ‏شود؛ مرتد فطري و مرتد ملي. مرتد فطري به كسي گفته می ‏شود كه يكي از پدر يا مادرش و يا هر دو در موقع انعقاد نطفه او مسلمان بوده باشند و ...

پرسش: اگر در مجلسى، گناهانى مانند غيبت و يا دروغ رواج داشته باشد و ما نيز نتوانيم تذكر دهيم، تكليف چيست؟

“پاسخ : مجلس گناه، جايى است كه در آن به صورت گفتارى يا كردارى گناهى صورت گيرد، چه افراد حاضر در آن كم باشند يا زياد. از اين روى نبايد پنداشت كه مجلس گناه، منحصر به مجالسِ مهمانى و ضيافت و عروسى و نظير آن‏ها است؛ حتى اگر جز فرد گنهكار و يكى از مؤمنين كس ديگرى نباشد، به محدوده‏اى كه كار خلاف در آن صورت می ‏گيرد، مجلس گناه گويند. حضور در مجلس گناه، تأييد ضمنى گناه محسوب می ‏شود، و علاوه بر هتك محرمات الهى و بى‏ادبى به ساحت حق، فرد بزهكار به ادامه معصيت و استمرار بر ...

پرسش: فلسفه تحريم ازدواج با محارم چيست؟

“پاسخ : كسانى كه ازدواج با آنان حرام است، چند گروهند: 1. محارم نسبى؛ مثل مادر، خواهر، عمه و خاله . 2. محارم سببى؛ يعنى محارمی كه در پى پيمان زناشويى محرميت با ايشان ايجاد می ‏شود؛ مثل مادر همسر . 3.محارم رضاعى؛ يعنى محرم‏هايى كه بر اثر شيرخوارگى براى انسان، وجود دارند؛ مثل خواهر رضاعى. و كسانى كه ازدواج با ايشان به دليل كفر، يا به پايان نرسيدن عده طلاق يا عده وفات و نظير آن بر انسان حرام می ‏باشد. [1] اما اين كه چرا ازدواج با كسانى چون مادر، خواهر، عمه و خاله حرام است، در پاسخ ...